Wohin, woher. Niemieckie przywiązanie do wskazywania kierunku.

Pewnie nie raz zdarzyło wam się w zbudowanym w pocie czoła niemieckim zdaniu zgubić cząstkę hin. W tym poście postaramy się was przekonać, że przeciwieństwem słowa skąd jest nie gdzie, a dokąd. Tyle wystarczy, żeby przyswoić sobie niemieckie hin.

Skąd pochodzisz?
Woher kommst du? / Wo kommst du her?

Gdzie jesteś?
Wo bist du?

Dokąd (gdzie) idziesz?
Wohin gehst du? / Wo gehst du hin?

Patrząc na to bardzo dosłownie, możemy sobie roboczo przyjąć, że skoro wo oznacza gdzie, to woher znaczy “z gdzie”, a wohindo gdzie”. Tak to właśnie jest w bardzo luźnym, za to logicznym przekładzie.

W języku polskim słowo dokąd jest wyjątkowo rzadko używane, z jakiegoś nielogicznego powodu zostało zastapione słowiem gdzie. Dokąd natomiast kojarzone jest ze starymi tekstami literackimi, często też nadaje wypowiedzi znaczenie ironiczne lub sarkastyczne, np. A dokąd ty się udajesz?

W języku niemieckim słowa gdzie (wo) i dokąd (wohin) są używane zgodnie ze swoim pierwotnym znaczeniem.

Jesteśmy gdzieś, ale jeżeli idziemy czy jedziemy dokądś, to nas przecież jeszcze tam nie ma! Używanie słowa gdzie w pytaniu typu “Gdzie jedziesz?” jest jakby nie patrzeć przekłamaniem. Osoby niemieckojęzyczne sobie na takie przekłamania nie pozwalają. 

  • Wo bist du hingelaufen? – Dokąd pobiegłaś?

Jeżeli pominiemy hin

  • Wo bist du gelaufen?

zdanie będzie znaczyło: Gdzie biegałaś? (np. czy w lesie czy w parku) 

W dodatku, cząstka hin dodawana jest do zdania zawsze wtedy, kiedy opisują fakt przemieszczania się, kogoś lub czegoś, nawet, jeżeli nie jest to daleka podróż.

  • Wo ist meine Brille hin?

Gdzie są… raczej dokąd poszły, dokąd przepadły moje okulary?

  • Wo ist meine Brille? 

To jest neutralne pytanie, które bezemocjonalnie znaczy: Gdzie są moje okulary? Jest poprawne i niczego mu nie brakuje. Jeżeli jednak chcemy zasugerować, że okulary nam przepadły bez śladu (czyli sobie dokądś poszły), musimy dodać hin!

  • Leg dich hin

Połóż się. Przemieść się (dokąd?) na łóżko.

  • Geh bis zur Tür hin!
  • – Podejdź do drzwi.

Jeżeli w tych zdaniach pominiemy hin, zostaniemy może nawet zrozumiani, ale będziemy brzmieć mocno nienaturalnie.

Zawsze zadajcie sobie do zdania pytanie rozpoczęte od gdzie i dokąd. Jeżeli użycie dokąd po polsku ma logiczny sens, niemieckie zdanie zapewne doprasza się wtedy o hin. Od jutra postarajcie się go nie pomijać! W kolejnym poście będzie więcej o słówku hin.

Wohin, woher. Niemieckie przywiązanie do wskazywania kierunku.